Home / Gündemden / İşçiyi İşten Çıkaramamak Konusu Nedir?

İşçiyi İşten Çıkaramamak Konusu Nedir?

Koronavirüs salgını, iş hayatında da birçok şeyi değiştirdi. 7 Nisan 2020 tarihli 31102 sayılı resmi gazetede yayınlanan 7244 sayılı Kanun4857 sayılı İş Kanununa Geçici 10. maddeyi ekleyerek salgın süresince iş akdi fesihlerine yasak getirdi.Fesih yasağı 7244 sayılı Kanunun yürürlük kazandığı tarih olan 17 Nisan 2020 tarihi itibarıyla geçerli ve sadece salgın boyunca 3 ayı kapsıyor. Sürecin uzaması ise Cumhurbaşkanlığının yetkisi ile gerçekleşebiliyor. 7252 sayılı yasaya eklenen bir madde ile de Gerek görüldüğü takdirde Cumhurbaşkanı üç aylık süreleri her defasında en fazla üçer aylık sürelerle 30/6/2021 tarihine kadar uzatmaya yetkilidir. Bu yasağa uymayarak, 17 Nisan – 17 Temmuz tarih aralığında iş sözleşmesini fesheden işverenlere her işçi için bir asgari ücret tutarında idari para cezası uygulanacağı yasada belirtilmiştir.7244 sayılı Torba Kanun ile. İşveren işçileri işten çıkarmak yerine tek taraflı karar ile ücretsiz izne gönderebilecek. Ücretsiz izindeki işçi de, işverenden ücret alamasa da devletten günlük 39,24 TL destek alacak.

Hangi İşten Çıkışlar Yapılabilir?

 17 Temmuz   tarihine kadar 7244 sayılı yasa ile ile getirilen “Geçici Madde 10 –  gereği işveren haklı fesih gerekçesiyle işçi çıkartamıyordu.

SGK çıkış kodları üzerinden belirtecek olursak.

İşveren;

  • 01-Deneme Süreli İş Sözleşmesinin İşverence Feshi,
  • 04-Belirsiz Süreli İş Sözleşmesinin İşveren Tarafından Haklı Sebep Bildirilmeden Feshi,
  • 15-Toplu İşçi Çıkarma,
  • 22-Diğer Nedenler,
  • 27-İşveren Tarafından Zorunlu Nedenlerle ve Tutukluluk Nedeniyle Fesih ve
  • 28-İşveren Tarafından Sağlık Nedeniyle Fesih nedenleri ile fesih yasağı süresince iş akdini feshedemez.

Bu sebepler dışında yapılan iş akdi fesihleri yasak kapsamında değerlendirilmiyor.

Geçici maddede yasağın istisna bırakılan çıkış nedeni dışında, işverenin yaptığı tüm fesihleri kapsadığını söyleyebiliriz.Bu yasada Cumhurbaşkanı üç aylık süreleri her defasında en fazla üçer aylık sürelerle 30/6/2021 tarihine kadar uzatmaya yetkilidir. İbaresi bulunuyor.Fakat Cumhurbaşkanı 17 Temmuz’dan sonra bu yetkisini henüz kullanmadığı için işverenler 4857 sayılı yasanın 25 maddesindeki haklı fesih gerekçeleri ile , işçilerde istifa ve 4857 sayılı yasadaki haklı fesih gerekçeleri ile iş akdini sonlandırabilirler .(2811 sayılı Cumhurbaşkanlığı kararı ile ücretsiz izin ve işten çıkarma yasağının süresi 17 Eylül’e kadar uzatıldı.)

Pandemi sürecinde Deneme Süresinden Fesih Yapılabilir mi?

İş sözleşmesinde en fazla 2 ay, toplu sözleşmelerde ise en fazla 4 ay olarak belirlenebilen deneme süresinde, bu süre sebep gösterilerek iki şekilde fesih gerçekleşebilir: İşçinin deneme süresinde işten ayrılması ya da işverenin çıkarması.İşveren yasak döneminden önce ya da yasak döneminde işe aldığı bir işçiyi, deneme süresinde olsa dahi yasak devam ederken işten çıkaramayacak. Bunun yerine işçiyi ücretsiz izne gönderebilecek. Ama işçi isterse sözleşmesini deneme süresinde feshedebilir.

İkale İle Çıkışlar Uygulanabilir mi?

İkale ile çıkışlar, işçi ve işverenin anlaşarak iş sözleşmesini sonlandırdığı durumlardır. İş Kanunu’nda fesihleri düzenleyen maddelerde yer bulamamış olmasına karşın, ikale ile yapılan fesihlerde kullanılan çıkış kodları. 22- diğer nedenler işten çıkış kodudur. Pandemi süresince uygulanan fesih yasağı süresince, bu kod kullanılarak işten çıkış işlemi yapılması da yasak kapsamına alınmıştır. Bu nedenle işveren yirmi iki diğer nedenler çıkış kodu ile işten çıkarma işlemi yapamaz.

Belirli Süreli Sözleşmelerin Durumu Nedir?

Belirli süreli sözleşmelerde, iş sözleşmenin bitiş tarihinde sona eriyorsa fesih kendiliğinden gerçekleşmiş kabul edilir. Bu bir işveren feshi olmadığı için de yasak ihlal edilmemiş olur.Belirli süreli sözleşmenin süresinden önce işveren tarafından sona erdirilmesi, yasak kapsamında işverene idari para cezası uygulanmasına neden olacaktır.

İş Yerinin Kapanması Nedeniyle İşten Çıkış Yapılabilir mi?

Torba yasa ile gelen düzenlemede, iş yerinin kapanması nedeniyle yapılacak iş akdi fesihlerine de istisna tanınmamıştı. Fakat İŞ-KUR tarafından yapılan bilgilendirmeler ile iş yeri kapanışı sebep gösterilerek iş akdinin feshedilmesinde bir engel olmadığı anlaşılıyor.Yani, eğer işveren fesih yasağı sürerken iş yerini kapatıyorsa, işçilerini “17-iş yerinin kapanması” kodu ile işten çıkarabilecek.

Yasak Döneminde İstifa Edilebilir mi?

Fesih yasağı işveren feshi için geçerli olması nedeniyle, işçinin istifa etmesinin önünde bir engel yok.Pandemi döneminde  işverenin işçiyi ücretsiz izne çıkarma hakkı bulunuyor. Salgın dönemi dışında işçinin ücretsiz izne zorlanması bir fesih sebebi sayılırken, pandemi ücretsiz izni uygulamasının getirilmesi ile  işçiye iş akdini feshetme hakkı geçici olarak ortadan kalktı.İşverenin işçiye kısa çalışma yaptırması işçinin iş akdini feshetmesi için haklı neden yerine geçmiyor. 

Emeklilik Nedeniyle İşten Çıkış İşlemi Yapılabilir mi?

Salgın döneminde Emeklilik nedeniyle fesihler işçinin kendi iradesini koyarak işten ayrıldığı durumlar arasında sayıldığından, yasak döneminde bu tarz işten çıkış işlemleri yapılabilecek.

Kovid-19 salgını kaynaklı zorlayıcı sebebe bağlı olarak özel sektör iş yerlerinde kısa çalışma ödeneğinden yararlananlar ile nakdi ücret desteğinden yararlananların çalıştıkları iş yerinde haftalık normal çalışma sürelerine dönülmesi halinde sigortalı ve işveren paylarının tamamı 31 Aralık 2020 tarihini geçmemek üzere 3 ay süreyle İşsizlik Sigortası Fonundan karşılanacak.

SGK İşveren Prim Desteği 31/12/2020 Tarihine Kadar Uzatıldı

31/12/2020 tarihine kadar işe alınan her bir sigortalı için geçerli olmak üzere, özel sektör işverenlerince işe alınan ve fiilen çalıştırılanların;

  • İşe alındıkları tarihten önceki altı aya ilişkin Sosyal Güvenlik Kurumuna verilen prim ve hizmet belgelerinde kayıtlı sigortalılar dışında olmaları,
  • Aynı döneme ilişkin işe alındıkları iş yerinden bildirilen prim ve hizmet belgelerindeki sigortalı sayısının ortalamasına ilave olmaları ve bu maddede belirtilen diğer koşulları da sağlamak kaydıyla, 5510 sayılı Kanunun Prim oranları ve Devlet katkısı başlıklı 81 inci maddesinde sayılan ve Günlük kazanç sınırları başlıklı 82.nci maddesi uyarınca belirlenen prime esas kazançları üzerinden hesaplanan sigorta primlerinin işveren hisselerine ait tutarı, işe alındıkları tarihten itibaren İşsizlik Sigortası Fonundan karşılanacaktır.

İşsizlik Sigortası Kanunu ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun Teklifi;

14.07.2020 tarihinde meclise sunulan Adalet ve Kalkınma Partisi milletvekillerinin imzasını taşıyan “İşsizlik Sigortası Kanunu ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun Teklifi” ile  şunlar geliyor;

  1. Kısa çalışmadan Normal Çalışmaya Dönene Prim Desteği;  Kovid-19 salgını kaynaklı zorlayıcı sebebe bağlı olarak özel sektör iş yerlerinde kısa çalışma ödeneğinden yararlananlar ile nakdi ücret desteğinden yararlananların çalıştıkları iş yerinde haftalık normal çalışma sürelerine dönülmesi halinde sigortalı ve işveren paylarının tamamı 31 Aralık 2020 tarihini geçmemek üzere 3 ay süreyle İşsizlik Sigortası Fonundan karşılanacak.İşverene her bir ay için sağlanacak destek süresi; Kısa çalışma ödeneği alanlar için kısa çalışma ödeneği aldığı aylık ortalama gün sayısını, nakdi ücret desteğinden yararlandırılanlar için nakdi ücret desteği aldıkları aylık ortalama gün sayısını geçemeyecek.
  2. Kısa Çalışmadan Yersiz Yararlanıldığında Ceza Geliyor;Geçici 23 üncü madde kapsamında iş yerinde uygulanan kısa çalışmadan yersiz yararlanıldığının tespiti veya kısa çalışma başvurusuna yönelik uygunluk tespitinin olumsuz sonuçlanması ya da geçici 24 üncü madde kapsamında nakdi ücret desteğinden yersiz yararlandığının tespiti halinde, iş yeri bu madde kapsamında sağlanan destekten yararlanamaz veya yersiz yararlanmış sayılır. Bu madde kapsamında destekten yersiz yararlanıldığının tespiti halinde, yararlanılan destek tutan işverenden 5510 sayılı Kanunun 89 uncu maddesinin ikinci fıkrası uyarınca gecikme cezası ve gecikme zammı ile birlikte tahsil edilir. 50 Çalışan Altında Çalışanı Olanlarda İş Sağlığı Uzmanı Çalıştırma ; 20/6/2012 tarihli ve 6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanununun 38 inci maddesinin birinci fıkrasının (a) bendinin (1) numaralı alt bendinde yer alan “50’den az çalışanı olan ve az tehlikeli sınıfta yer alan iş yerleri için iş sağlığı uzmanı bulundurma zorunluluğu”  “1/7/2020” ibaresi “31/12/2023” şeklinde değiştirilmiştir.

About nevzaterdag

Check Also

Dijital Mecralara Kontrol Getiren Yasa Yayınlandı

Benzer YazılarAnayasa Mahkemesinden TİB’in Yetkilerine DüzenlemeEyvah Facebook Profilim Kopyalandı. Ben Şimdi Ne Yapacağım ?Yurt Dışından …

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir